Hidroelektrik Santralleri Sanayi İş İnsanları Derneği (HESİAD) Başkanı Elvan Tuğsuz Güven, jeopolitik gelişmelerin enerji arzı ve fiyatlar üzerindeki etkisinin arttığı bir dönemde, alternatif kaynak olarak öne çıkan hidroelektrik santraller (HES) için dengeli bir fiyatlama mekanizmasının oluşturulması gerektiğini söyledi.

İstanbul’da basın mensuplarıyla bir araya gelen Güven, mart itibarıyla Türkiye’nin elektrik kurulu gücünün 125 bin 78 megavata yükseldiğini belirterek, HES’lerin payının 32 bin megavatı aştığını ancak ülkenin bu alanda daha yüksek bir potansiyele sahip olduğunu ifade etti.

Güven, hidroelektrik sektörünün Türkiye’nin elektrik üretiminde baz ve dengeleyici kapasite olarak kritik rol oynadığını vurgulayarak, “HES’ler doğal gaz bağımlılığını tamamen ikame edebiliyor. Üretim değeri olarak sistem güvenliği ve esnekliğine büyük katkımız var ve bunun piyasada özel olarak fiyatlanması gerektiğini düşünüyorum.” dedi.

Türkiye’nin depolama yatırımlarının öne çıktığı mevcut dönemde, pompaj depolamalı HES’lerin dışa bağımlılığın azaltılmasına daha yüksek katkı sağlayacağını ve kuraklıkla mücadelede kritik rol oynayacağını anlatan Güven, “Yurt dışında güneş santrallerinin ağırlıklı olduğu ülkelerde yatırımı hayata geçirilen ve enerji güvenliğine büyük katkı sağlayan pompaj depolamalı HES’lerle alakalı mevzuatların hızlıca hayata geçirilmesi gerektiğini düşünüyoruz.” diye konuştu.

Güven, ABD/İsrail-İran savaşı nedeniyle enerji fiyatlarının yukarı yönlü baskılandığı bir dönemde HES’lerin arz güvenliğini sağlamak noktasında öne çıktığının altını çizerek, “Türkiye’nin enerji arz güvenliğinde en önemli kalemlerden biri olan doğal gaz ithalatının yüzde 12 seviyesinde kalmasının en büyük destekçisi HES’ler oldu.” ifadelerini kullandı.

Son dönemde oluşan piyasa takas fiyatlarının mevcut yatırımların sürdürülebilirliğini zorlaştırdığına ve yeni projelerin hayata geçirilmesini geciktirdiğine değinen Güven, bu sorunun çözümü için dengeli bir fiyatlama mekanizması oluşturulması ve tüm üretim kaynakları açısından adil bir piyasa yapısının tesis edilmesi gerektiğini söyledi.

Güven, ayrıca, piyasa fiyatlarının gerçek maliyetleri yansıtması, su kullanım planlamasının iyileştirilmesi, ilgili kurumlar arasındaki koordinasyonun artırılması, regülasyonlarda öngörülebilirliğin sağlanması ve depolama mevzuatının tamamlanması gerektiğini dile getirdi.

Güven, mevcut durumda gelirlerin değişken ve öngörülemez olmasına karşın maliyetlerin büyük ölçüde sabit olduğuna dikkati çekerek, “Gelir-gider arasındaki yapısal hale gelen uyumsuzluğun ortadan kaldırılması gerektiğini düşünüyoruz. Giderlerimiz sabit kurulu güç üzerinden olurken gelirin tahmin edilemez ve değişken olması hidroelektrik santrallerinin sürdürülebilirliğini ciddi anlamda tehdit etmekte.” değerlendirmesinde bulundu.